Tôi đã không biết Gunfight at the O.K. Corral là thế nào

Nếu bạn đã xem khá nhiều phim Mỹ hẳn bạn đã từng thấy Gunfight at the O.K. Corral được nhắc đến đâu đó. Ví dụ trong đoạn nói chuyện ngắn giữa một ông tướng Mỹ với một tay lái súng Somalia vừa bị bắt ở đầu phim Black Hawk Down, khi tay lái súng này đá đểu viên tướng, chứng tỏ cũng rành phim và lịch sử Mỹ nhá 😀 (còn đá đểu Miami is not Cuba, my friend nữa chứ).

Tất nhiên tôi không lạ gì với Gunfight at the O.K. Corral, nhưng cho tới hôm qua thì cái biết của tôi về cụm từ này khá hời hợt (đơn giản là tôi không quan tâm chứ không có gì khó khăn nếu muốn biết rõ về nó), đại loại nó là một vụ đấu súng nổi tiếng ở Miền Tây hoang dã (Mỹ) vào TK19. Ngắn gọn vậy thôi. Tôi không quan tâm hơn bởi vì chủ đề Miền Tây hoang dã với cowboy cả bad lẫn good đã có tới hàng nghìn phim rồi, tưởng như quá cũ rồi, cái gì cũng biết cả rồi, và hầu như ai cũng đã xem Clint Eastwood, đã xem The good, the Bad, and the Ugly, hay Unforgiven hay Once Upon in the West etc.

Hoá ra không phải vậy, không có chủ đề nào là quá cũ. Và trong ngày nghỉ đầu tiên của dịp 2-9 năm nay tôi đã thử chọn xem Gunfight at the O.K. Corral trong mục New & Popular trên Netflix (6 episodes documentary) để rồi biết rằng “mình đã không biết” 😀

Tất nhiên đây là một vụ đấu súng, đấu súng thì có mà vô số, nhưng đây là một vụ đấu súng nổi tiếng nhất trong lịch sử Miền Tây hoang dã của nước Mỹ, chính xác là câu chuyện đã xảy ra ở thị trấn Tombstone, bang Arizona vào năm 1881. Nhưng vụ đấu súng chỉ là một khoảnh khắc, chỉ kéo dài đâu có 30 giây, mà cái chính là toàn bộ câu chuyện trước và sau đó mới có nhiều thứ để xem. Nhiều thứ là những gì thì xin mời xem phim, ở đây tôi chỉ lướt qua một số chi tiết… tôi thích 😀

Đầu tiên là Tombstone không phải là một thị trấn vô pháp (lawless) ở Miền Tây hoang dã như thường thấy, trái ngược đây là một thị trấn giàu có (có cả thư viện) với sự ngự trị của pháp luật, đứng đầu là sheriff Behan cùng với ba anh em nhà Earp là những người thực thi pháp luật (lawmen). Tombstone giàu vì nó ở một vùng khai thác mỏ bạc lớn. Câu chuyện khởi đầu do một nhóm outlaw cowboys cướp một xe ngựa chở tiền (bạc) trên đường về Washington.

Kế tiếp là toà án, tôi nghĩ là ít ai ngờ trong một phim về cowboy mà lại có nhiều court time như vậy. Ngày nay chúng ta thấy ở Mỹ hơi tí có chuyện là lôi nhau ra toà? Từ TK19 đã vậy rồi, Ike Clanton – một mob của outlaw cowboy rất có thế lực trong thị trấn – doạ giết Wyatt Earp và thế là bị tạm giam sau đó ra toà bị tuyên phạt $25 và trục xuất khỏi thị trấn. Nhưng đâu có kết thúc nhanh vậy, Ike giận quá làm liều kéo một đám tính đi xử anh em Earp lần nữa, thế nên mới có gunfight để mà nói bây giờ. Hay cái là Ike là kẻ cầm đầu thì lại thoát chết, thoát chết và ân oán lại cao thêm vì em Ike là Billy thì không thoát chết.

Tiếp, nếu phe ghét Donald Trump gọi ông ấy là TT tệ hại nhất của nước Mỹ thì có lẽ cần coi lại lịch sử Mỹ vì trong phim này TT Mỹ tại thời điểm đó là Chester Arthur mới là TT tệ hại nhất nước Mỹ từng có. Ông này không có tài cán gì cả và tham nhũng. Do áp lực chính trị từ câu chuyện “đổi trắng thay đen” mà Ike dựng lên (thành lawmen giết innocent people) mà từ yêu cầu của J.P Morgan gửi tới Arthur đã chỉ thị phải nhanh chóng điều tra, tức là phải có ai đó ra toà. Mà khi có chính trị gia can thiệp thì mọi chuyện dễ không còn theo đúng pháp luật nữa. Sheriff Behan là một chính trị gia, chức sheriff là do dân bầu, dù biết thừa Ike là tội phạm nhưng Behan không dám bắt vì sắp đến kỳ bầu cử mới, anh em Earp thì tất nhiên Behan biết thừa là goodmen không có tội gì, vậy thì đưa ai ra toà?

Behan còn đang tính toán thì Ike được món quà trời cho (Godsend gift) khi biết vợ hờ của Behan lại ngoại tình với Wyatt Earp! Thế là hết cả quan hệ chiến hữu của những lawmen, hết cả thượng tôn pháp luật, Behan vác súng tới bắt quả tang Wyatt và Josepline tại trận với tội danh… giết người (chứ không phải tội liên quan hôn nhân gia đình) 😀

Trở lại với chuyện xét xử ở toà án chúng ta thường thấy nhân chứng nào cũng phải tuyên thệ nói thật (only the whole truth). Nếu nói dối có vẻ rất nguy hiểm, coi chừng bị Chúa trừng phạt ấy chứ, nhưng liệu có phải ai cũng nói thật hết? Tất nhiên là không, các nhân chứng bị Ike doạ nên khai láo, Ike khi làm nhân chứng cũng bịa đặt hoàn toàn câu chuyện, và tệ hại nhất là Sheriff Behan – người được coi là có lời khai tin cậy nhất – thì chỉ vì tranh nhau một phụ nữ mà sẵn sàng bịa chuyện để đẩy chiến hữu hoàn toàn vô tội vào chỗ chết.

Rất may là dường như Chúa thấy vụ xét xử này có quá nhiều đứa nói láo để người vô tội sắp bị chết oan nên đã run rủi cho luật sư Fitch (bảo vệ anh em Earp) tìm ra được một nhân chứng vô cùng quan trọng, quan trọng nhất là nhân chứng này dám nói thật, rằng là Behan đã làm chứng gian dối trước toà! Anh em Wyatt Earp được tự do (phải nói thêm là đây mới chỉ là prelimitary hearing và thẩm phán quyết định không xét xử do chứng cứ yếu không có cơ sở buộc tội anh em Earp chứ không phải phiên toà bình thường có bồi thẩm đoàn).

Phim còn dài và còn bắn nhau nhiều 😛 nhưng phần hấp dẫn nhất thì như đã lướt qua ở trên, còn lại bạn tự xem phim đi 🙂

Tombstone town (1881)